Menapozdaysanız Kötü Kolesterole Dikkat Edin!

Prof. Dr. Nilay Dinçer

Balıkesir Üniversitesi Tıp Fakültesi

Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Anabilim Dalı

Menopoz dönemi, kadınların hayatında hem fiziksel hem de ruhsal anlamda yepyeni bir sayfanın açıldığı özel bir süreç. Sıcak basmaları, gece terlemeleri ve uykusuzluk gibi şikayetler günlük yaşam kalitesini oldukça düşürebiliyor. Bu dönemde pek çok kadın, rahatlamak ve menopozun getirdiği bu olumsuz etkileri hafifletmek için hormon tedavisine başvuruyor. Ancak son yapılan kapsamlı bilimsel araştırmalar, bu tedaviye başlamadan önce çok kritik bir adıma dikkat etmemiz gerektiğini gösteriyor: Kolesterol seviyelerimizi kontrol altına almak!

Harvard Tıp Fakültesi’nden Prof. Dr. JoAnn Manson ve ekibinin yürüttüğü büyük çaplı çalışma, menopozda kullanılan hormon ilaçlarının kalp sağlığı üzerindeki etkilerini mercek altına aldı. 27 binden fazla kadının yıllarca takip edildiği bu araştırmada çok net ve önemli bir gerçek ortaya çıktı: Kadınların hormon tedavisine başlamadan önceki kolesterol değerleri, tedavi sırasında kalp krizi geçirme riskini doğrudan etkiliyor.

Araştırma sonuçları gösteriyor ki, kanındaki "kötü kolesterol" yani LDL seviyesi 130 mg/dL'nin altında olan ya da yüksek kolesterolü için hali hazırda kolesterol hapı (statin) kullanarak değerlerini normal seviyede tutan kadınlarda hormon tedavisi kalp krizi riskini artırmıyor. Hatta kolesterolü kontrol altında olan kadınlarda hormon tedavisinin kalp sağlığına ufak da olsa olumlu katkılar sağladığı gözlemlendi.

Fakat madalyonun bir de öbür yüzü var. Eğer kötü kolesterolünüz 190 mg/dL gibi oldukça yüksek bir seviyedeyse ve herhangi bir tedavi görmüyorsanız, östrojene ek olarak projestin içeren hormon tedavisine başladığınızda kalp krizi ve damar tıkanıklığı riskiniz tam 2.8 katına çıkıyor! Yani kontrol edilmeyen yüksek kolesterol, hormon tedavisiyle birleştiğinde adeta kalbinize fazladan bir yük bindiriyor.

Aynı araştırmada kan basıncı (tansiyon) ve kan şekeri gibi diğer faktörlerin de genel kalp sağlığı için kritik önem taşıdığı, ancak hormon tedavisinin yarattığı bu özel risk artışında ana rolü kolesterolün oynadığı vurgulanıyor. Yine de tansiyonun da hormon tedavisine başlamadan önce mutlaka dengede olması gerektiği unutulmamalı.

Peki bu durum günlük hayatımızda ne anlama geliyor? Menopoz şikayetleriniz nedeniyle doktorunuza başvurduğunuzda, sadece kadın doğum uzmanınızın önerisiyle yetinmeyip basit bir kan tahliliyle kolesterol seviyelerinizi ölçtürmelisiniz. Eğer kolesterolünüz yüksek çıkarsa, panik yapmaya gerek yok; yapılması gereken şey önce uygun diyet, yaşam tarzı değişiklikleri veya doktorunuzun önereceği ilaçlarla kolesterolü güvenli bir seviyeye çekmektir. Kolesterolünüz kontrol altına alındıktan sonra hormon tedavisine güvenle başlanabilir.

Özetle; sağlığımız bir bütündür. Menopoz belirtilerinden kurtulup hayat kalitemizi artırmak isterken kalbimizi riske atmamalıyız. Hormon tedavisine niyetlendiğinizde ilk işiniz kan yağlarınızı kontrol ettirmek ve gerekiyorsa öncelikle kolesterolünüzü dizginlemek olsun. Sağlıklı bir kalp, konforlu bir menopoz döneminin en güçlü anahtarıdır.